Blik op When Marnie Was There: Een Japanse tekenfilm met een Brits verhaal

tekst: José de Raad

when marnie was there is een Japanse animatiefilm. Het verhaal is gebaseerd op een Brits kinderboek en is geregisseerd door Hiromasa Yonebani. Het verhaal gaat over het meisje Anna, dat lijdt aan zware astma en zichzelf afsluit voor de rest van de wereld. Wanneer ze door haar voogd naar familie in een vissersdorpje wordt gestuurd, komt ze Marnie tegen. Zij verandert Anna’s leven en ze worden beste vriendinnen. Het verhaal gaat echter verder; when marnie was there is niet de film je die verwacht had.

Al in de openingscène van de film komt naar voren dat Anna geen gelukkig meisje is. Ze is erg in zichzelf gekeerd en voelt zich onbegrepen. Anna’s ouders zijn overleden toen Anna nog maar een klein meisje was en ze woont al zo lang als ze zich kan herinneren bij haar oom en tante. Hoewel ze goed voor haar zorgen, kunnen ze haar astma niet genezen. Daarom sturen ze haar naar familie in een vissersdorpje, Kushiro. De frisse lucht en nieuwe omgeving zouden Anna gelukkiger moeten maken, redeneren ze. Wanneer Anna een verlaten huis ontdekt, begint ze te dromen over een meisje dat daar woont, met blonde haren, die ruw geborsteld worden door een kindermeisje. De volgende dag staat het meisje uit haar droom voor Anna’s neus: het is Marnie.

Marnie is zelfverzekerd, vrolijk, slim en grappig. Al snel worden zij en Anna beste vriendinnen. Iedere nacht gaat Anna naar het verlaten huis toe om Marnie te kunnen zien. Maar plotseling verdwijnt ze. Anna kan haar niet meer vinden en ze komt erachter dat het verlaten huis gerenoveerd wordt en dat er een nieuw gezin komt wonen. Het dochtertje van dit gezin, Sayaka, vindt een oud dagboek dat Marnie geschreven heeft, waarin de laatste pagina’s ontbreken. Sayaka gaat op zoek naar de laatste pagina’s en Anna blijft wachten op Marnie. Zullen de ontbrekende pagina’s van het dagboek en Marnie weer opduiken? Op het einde van de film liepen de rillingen regelmatig over mijn ruggengraat.

Ik wist niet zo goed wat ik moest verwachten van when marnie was there. Ik vroeg me af hoe de Japanse en Britse cultuur zouden combineren; of het Britse verhaal zou worden aangepast aan de Japanse cultuur. Als ik naar de film kijk, zie ik weinig terug van de Britse cultuur. Het verhaal  is volledig in de Japanse cultuur geïntegreerd: de natuur, de plaatsen, de traditionele Japanse kleding en zelfs de sushi ontbreken niet. Het is interessant om te zien, maar ik ben het niet gewend met mijn westerse achtergrond. De essentie van het verhaal zit echter in de relatie tussen Anna en Marnie en hun huidskleur maakt dan niet meer uit. Het enige Britse aan de film is de filmmuziek. De serene nummers passen bij het thema van de film, maar voegen niet heel veel toe.

Tijdens het begin van de film had ik het gevoel dat ik naar een tekenfilm op Nickelodeon zat te kijken. when marnie was there is een Japanse tekenfilm, anime, en doet erg kinderlijk aan. Maar het verhaal daarentegen bezorgde mij op bepaalde momenten rillingen, waardoor de film niet iets werd waar ik mijn kleine nichtje mee naartoe zou nemen. Dit is misleidend, maar ik vraag me af in hoeverre kinderen zouden zien wat de eigenlijke essentie van het verhaal is. Voor hen is het wellicht een verhaal over een merkwaardige vriendschap, maar voor volwassenen is het veel meer. Toch denk ik dat de film meer de volwassen liefhebber zal aanspreken dan een jonge basisschoolleerling. De film heeft geen kekke special effects of bijzondere filmsterren en moet het puur van het verhaal hebben.

In het begin van de film vond ik het verhaal een beetje emotioneel, overdreven en zoetsappig. Anna is wel erg ongelukkig, maar ze doet ook wel erg passief. Misschien is dat een stuk van de Japanse cultuur dat ik als Nederlander niet goed begrijp. Maar in de loop van de film ontwikkelt het verhaal zich en ga je je steeds meer inleven in het personage en de ontwikkeling die zij doormaakt van een ziek en eenzaam meisje naar een gelukkige en gezonde puber.

Dat wwhen marnie was there een tekenfilm is, is wat mij betreft een goede keuze, omdat het hierdoor op een sprookje lijkt. Dat past bij het magische tintje dat het verhaal heeft. Hoewel ik het begin niet zo sterk vond, ging ik op het einde toch met een brok in mijn keel de zaal uit. Als je van Japanse anime houdt, is het leuk om te kijken. Maar ook als je niet zoveel met tekenfilms hebt, is het verhaal boeiend genoeg om je erin te verliezen.

when marnie was there is vanaf 23 april 2015 te zien in de bioscoop.

Jose de Raad is tweedejaars Communicatiewetenschappen.